Diyarbakır Valiliği koordinasyonunda düzenlenen Bağımlılıkla Mücadele İl Koordinasyon Toplantısı’nda 2025 yılı çalışmaları değerlendirildi; kurumlar arası eşgüdümün güçlendirilmesi ve 2026 dönemine ilişkin planlamalar ele alındı. Diyarbakır Valiliğinde yapılan toplantıda sağlık, eğitim, güvenlik, yerel yönetim ve sivil toplumun sahadaki faaliyetleri ile okul çevreleri ve çevresel risklerin azaltılması başlıkları öne çıktı.

Diyarbakır Valiliği koordinasyonunda gerçekleştirilen Bağımlılıkla Mücadele İl Koordinasyon Toplantısı’nda, koruyucu-önleyici çalışmaların artırılması, risk unsurlarının azaltılması ve kurumlar arası eşgüdümün sahaya daha güçlü yansıtılmasına yönelik değerlendirmeler yapıldı.

Toplantıya Cumhuriyet Başsavcısı Erdal Kuruçay, Dicle Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kamuran Eronat, Vali Yardımcısı Muhammet Özyüksel, İl Jandarma Komutanı Tümgeneral Tarık Hekimoğlu, İl Emniyet Müdürü Nurettin Gökduman, İl Sağlık Müdürü Uzm. Dr. Emre Asiltürk ile ilgili kurum temsilcileri katıldı.

Toplantıda; saha uygulamalarının daha etkin hâle getirilmesi, okul çevreleri ve risk alanlarına yönelik çalışmaların güçlendirilmesi, kurumların aynı hedef doğrultusunda ortak hareket etmesi ve koordinasyonun artırılması başlıkları görüşüldü.

Vali Zorluoğlu: “Önleyici faaliyetler bu işin en önemli kısmı”

Toplantıda konuşan Diyarbakır Valisi Murat Zorluoğlu, mücadelenin merkezine önlemeyi koyduklarını belirterek, şu ifadeleri kullandı:
“Önleyici faaliyetler bu işin en önemli kısmı. Bir gencimizi, bir çocuğumuzu riskle karşılaşmadan önce koruyabildiğimiz her adım; hem aileyi hem okulu hem de toplumu güçlendirir. Bu yüzden 2026 döneminde sahaya dokunan, aileyi ve eğitim ortamlarını içine alan koruyucu çalışmaları büyütmek; kurumlarımızın aynı hedefte ve aynı koordinasyonla hareket etmesini sağlamak önceliğimizdir.”

Sağlık sunumu: AMATEM-ÇEMATEM, BADEM ve başvuru kanalları

Toplantıda, İl Sağlık Müdürlüğü Halk Sağlığı Hizmetleri Başkanı Damla Kılıç tarafından il genelinde sunulan koruyucu, danışmanlık ve tedavi hizmetlerine ilişkin sunum yapıldı. Sunumda AMATEM ve ÇEMATEM’in hizmet yapısı ve başvuru kanalları ile BADEM’in danışmanlık ve eğitim faaliyetleri aktarıldı.
Teknoloji ve davranışsal bağımlılıklar kapsamında, ÇEMATEM hizmet binasında hizmet veren Teknoloji ve Davranışsal Bağımlılıklar Polikliniği üzerinden MHRS ve doğrudan başvuru yoluyla müracaatların kabul edildiği; 2025 yılı içinde 786 kişiye hizmet sunulduğu, toplam hizmet sayısının 1.181’e ulaştığı ifade edildi.
BADEM’e ilişkin bilgilendirmede ise merkezin 2019 yılında mevzuat çerçevesinde “A tipi hizmet veren ve Bakanlık tarafından onaylanan ruhsatlı ilk merkez” olarak faaliyete geçtiği; merkezde psikolog ve sosyal hizmet uzmanlarının görev yaptığı kaydedildi. Sunumda 2025 yılında 290 kişiye danışmanlık hizmeti verildiği, danışanlar ve aileleriyle yapılan görüşme sayısının 1.740 olduğu, öğrenci, öğretmen ve gençlik merkezlerine yönelik eğitim verilen kişi sayısının 4.990 olarak gerçekleştiği paylaşıldı.

Güvenlik boyutu: eğitimler, Narkonokta ve denetimler

Damla Kılıç, sunumunda İl Emniyet Müdürlüğü ve İl Jandarma Komutanlığınca sahada yürütülen çalışmalara ilişkin değerlendirmeleri de paylaştı. İl Emniyet Müdürlüğünce 2025 yılı boyunca 22.265 kişiye eğitim verildiği, Narkonokta bilgilendirme faaliyetleri kapsamında ise 72.547 katılımcıya ulaşıldığı aktarıldı. Sunumda nargile kafe ve benzeri işletmelere yönelik denetim çalışmalarının planlandığı da belirtildi.

Okullarda iki proje: TEGEM-OBM ve “Ekrandan Sıyrıl, Hayata Sarıl”

Toplantıda İl Millî Eğitim Müdürlüğü Şube Müdürü Zülfü Özkan, eğitim ortamlarında yürütülen iki projeye ilişkin bilgi verdi. Özkan, TEGEM – “Temiz Yaşam, Güçlü Gelecek / Mutlu Yarınlar” projesiyle ortaokul ve lise düzeyinde risk altındaki öğrencilerin erken dönemde belirlenmesini, okul-aile iş birliğinin güçlendirilmesini ve rehberlik hizmetlerinin bütüncül yaklaşımla yürütülmesini hedeflediklerini söyledi.

Erken uyarı yaklaşımında belirti listesi, gizli anket, güvenli gözlem, devamsızlık analizi ve aile iletişimi adımlarının izlendiğini belirten Özkan, izleme ve değerlendirmede MYRA aracından yararlanıldığını kaydetti. OBM (Okulda Bağımlılığa Müdahale Programı) kapsamında Eylül 2025 itibarıyla rehberlik mekanizmasının güçlendirildiğini ve programın 26 okulda uygulandığını aktaran Özkan, bu süreçte 326 öğretmene eğitim verildiğini, 725 öğrencinin eğitimlere katıldığını söyledi. Özkan ayrıca, proje kapsamında okullarda düzenlenen aile katılım seminerleriyle 426 veliye ulaşıldığını ifade etti.

Özkan, “Erken tespit ve okul-aile iş birliği güçlendikçe, riskli davranışlar daha görünür hâle geliyor; rehberlik hizmetlerimiz sahada daha etkili karşılık buluyor.” değerlendirmesinde bulundu.

İkinci proje olan “Ekrandan Sıyrıl, Hayata Sarıl” çalışmasının ise teknoloji bağımlılığından uzaklaşmayı, sosyal-kültürel-sportif alanlara yönelmeyi ve güvenli internet kullanımı ile siber farkındalığı artırmayı amaçladığı aktarıldı. İl Millî Eğitim Müdürlüğü ile İl Emniyet Müdürlüğü SİBERAY iş birliğiyle yürütülen proje kapsamında Eylül 2024’ten itibaren 65 okulda eğitim düzenlendiği, 72 seminer gerçekleştirildiği bilgisi paylaşıldı.

Yerel yönetim ve sivil toplum sahası: danışmanlık, kamp ve proje hazırlıkları

Toplantıda Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi’nde görevli Sosyal Hizmet Uzmanı Berfin Kübra Ayyıldız, belediye bünyesinde yürütülen çalışmalara ilişkin sunum yaptı. Koruyucu-önleyici saha faaliyetleri ile danışmanlık hizmetlerinin iki ayaklı şekilde sürdürüldüğü, hane ziyaretleri ve yerinde erişim çalışmalarının önem taşıdığı vurgulandı. Sunumda; merkezin 2025 yılında 96 danışan başvurusu aldığı, danışanlar ve aileleriyle 737 görüşme yapıldığı, 32 danışanın tıbbi takibinin sürdüğü bilgisi yer aldı.

Yeşilay Cemiyeti Şube Başkanı İhsan Aslan da 15-18 yaş grubuna yönelik “doğa temelli sağlıklı yaşam kampı” planlamasını aktararak, 4 günlük programda farkındalık eğitimleri ve etkinliklerle sağlıklı yaşam alışkanlıklarının desteklenmesinin hedeflendiğini söyledi. Denetimli serbestlik biriminden sosyolog Emre Bilgiç ise uluslararası iyi uygulama örneklerinin incelendiğini, proje hazırlıklarının sürdüğünü ifade etti.

Toplantı sonunda ortak vurgu: koruyucu-önleyici yaklaşım ve sahada eşgüdüm

Toplantı sonunda; bağımlılıkla mücadelede koruyucu-önleyici çalışmaların artırılması, okul çevreleri ve risk alanlarına yönelik uygulamaların güçlendirilmesi ve kurumlar arası koordinasyonun sahaya daha etkili yansıtılması yönünde değerlendirmeler yapıldı.