Sayın Valimiz Hasan Basri Güzeloğlu, DSİ 10. Bölge Müdürlüğü Toplantı Salonunda gerçekleştirilen Tarım Sektörü Değerlendirme Toplantısına başkanlık etti.

 

 

Vali Güzeloğlu’nu DSİ 10. Bölge Müdürlüğünde, Bölge Müdürü Ali Gökyel ve Şube Müdürleri karşıladı. Vali Güzeloğlu, karşılamanın ardından Toplantı Salonuna geçti

 

 

Değerlendirme Toplantısına Vali Güzeloğlu’nun yanı sıra; Vali Yardımcısı H.Hasan Gökpınar, Ziraat Fakültesi Dekanı Prof. Öner Çetin, Veteriner Fakültesi Dekanı M. Aydın Ketani, Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Dr Hasan Maral, Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Ertan Atalar, DSİ Bölge Müdürü Ali Gökyel, Ziraat Bankası Genel Müdürü Fersent Adıyaman, İlimiz ve İlçelerimizde faaliyet gösteren Oda Başkanları, Birlik Başkanları ve Şube Müdürleri katıldı.

 

“Diyarbakır’ın geleceğe taşınmasında tarımı en stratejik ve temel bir sektör olarak gördüğümüzü de belirtmek istiyorum.”

 

Burada katılımcılara hitaben bir konuşma yapan Vali Güzeloğlu şunları söyledi: “Aziz Diyarbakır’ımızın tarım sektörü başlığı altında tüm paydaşlarıyla değerlendirilmesi bugün itibariyle Diyarbakır tarımının geldiği durum, üretim kapasitesi bunun çeşitlendirilmesi, bitkisel ve hayvansal üretimde mevcut durumun bütün boyutlarıyla hep birlikte hem karşılıklı hem de işbirliği içerisinde değerlendirilmesi perspektifinde toplantımızı inşallah yapacağız. Toplantımızın ilimiz ve ülkemiz için hayırlı olmasını diliyorum. Diyarbakır’ın geleceğe taşınmasında tarımı en stratejik ve temel bir sektör olarak gördüğümüzü de belirtmek istiyorum. Aslında tarım, bitkisel ve hayvansal üretim perspektif açısından baktığımız zaman, insanlık içinde en önemli ve en değerli üretim alanlarından ve stratejik konulardan biridir. İnsanoğlunun her dönem vazgeçemediği temel ihtiyacı ve temel gereksinimi olan beslenme den başlayarak neslin devamına hayatın sürdürebilmesine, şüphesiz buna bağlı olarak bütün değerlerin gelişmesine doğrudan etkileyen bir temel sektördür. Bu doğrultuda Diyarbakır’ımız da geçmişten bugüne ve geleceğe tarımın bu anlamda hem üretimde hem de değerlendirilmesi sürecinde en önemli merkezlerinden biridir ve bu iddiasıyla geleceğe doğru da inşallah kararlılıkla yol almaktadır.

 

“Diyarbakır’ın uluslararası alanda dünya çapında bir tarımsal üretim merkezi olacağı gerçeğini bugünden çok açık bir şekilde ortaya koyuyor.”

 

Bugünkü toplantımızda kamu kurum ve kuruluşlarımızın yöneticileri, Tarım Bakanlığımızın ilimizde teşkilatlı bütün kuruluşlarının yetkilileri, üniversitemizin Ziraat Fakültesi ve Veteriner Fakültesinin değerli dekanları, yine ziraat ve veteriner mühendisleri vekilleri oda başkanları, üretici birliklerimizin değerli başkanları, tüm ziraat odalarımızın değerli başkanları, finans sektörünün ve bankalarımızın değerli temsilcileri ve şüphesiz içinde bulunduğumuz ortamda ev sahipliği yapan ve tarımın ayrılmaz parçası olan sulamanın sorumlusu Devlet Su İşleri Bölge Müdürümüz dahil değerli bölge müdürlerimiz, Bu toplantıda sektörün bütün paydaşlarıyla ve sorunları ile Diyarbakır tarımının bitkisel ve hayvansal üretim olarak bugünkü durumunu değerlendirmeyi ifade edilen ve iletilen tespitleri not alarak bunların bir bütün olarak çözümüne karşılıklı daha iyiye ve daha gelişmiş bir il perspektifine taşımayı amaçlıyoruz. İlk toplantımız olmakla birlikte bu toplantılarımızın devam edeceğini, ilçe bazlı ve sektör alt başlıklı önümüzdeki günlerde bu toplantılarımızın da belli aralıklarla devam edeceğini belirtmek isterim. Bildiğiniz gibi Diyarbakır toplam yüzölçümü içerisinde 6.959.000 dekarlık çok önemli bir tarımsal üretim alanına sahiptir. İlimizin tarımsal geliri 5.1 milyar Türk lirasıdır. Bu toplam üretim gelirinin 2.6 milyarını hayvansal üretimden, 2.5 milyarı da bitkisel üretimden elde edilmektedir. yani kabaca 5 milyar, eski para birimiyle 5 katrilyonluk bir toplam gelir de hemen hemen eşit bir şekilde bitkisel ve hayvansal üretim geliri yaklaşık 2.5 milyar Türk Lirası civarında olmaktadır. Çiftçi kayıt sistemine toplam 34224 çifçimiz kayıtlı olarak üretim yapmakta ve çiftçi kayıt sistemindeki arazi varlığımız 4.238.000 dekara ulaşmaktadır. Diyarbakır Türkiye çapında üretim perspektifine baktığımız zaman, özellikle bitkisel üretimin ve ona bağlı olarak da temel üretimi konularında proje bazlı olarak da gerçekleştirilen bütün yatırımların içeresinde çok önemli bir yerde konumlanmaktadır. Kırmızı mercimekte Türkiye'nin en fazla üreten kenti olan Diyarbakır, buğdayda 3. sırada yer almakta, pamukta Türkiye'de 4. üretim büyüklüğüne konu olmakta, kuru üzüm, sofralık üzüm de Türkiye 2. si olarak yer almakta, mısırda Türkiye'de 7. sırada yer almaktadır. Bu açıdan bu sayılan alanlardaki üretiminde her geçen gün arttığını ve yakın bir gelecekte çok daha fazla artacağını hepimiz biliyoruz. Bildiğiniz gibi GAP’tan sonra Türkiye'nin en büyük entegre alan yönetimi ve sulama projesi, Silvan Projesi ilimiz sınırlarında devam etmektedir. Bu projede Silvan Barajı dahil, Silvan Projesi içinde 8 adet barajımız yer almaktadır. Yapımı hızla devam eden yaklaşık dördünün tamamlanma ve sulama kanalları ile birlikte faaliyete geçme aşamasına yaklaştığı bu projede, inşallah proje büyüklüğü ve bütünlüğü tamamlandığında 235 bin dekar alan sulu tarıma kavuşacaktır. Bu bırakın Diyarbakır’ı, ülkemizi, dünya çapında bir büyük, çok büyük bir tarımsal üretim alanını su ile buluşturmak, bereket inşallah refah ve zenginliğin bu kadim topraklardan dünya çapında bir üretim merkezine dönüşmesini sağlamak olacaktır. Bugünden itibaren biraz önce ifade ettiğim tarımsal üretim ve sulanabilir alanlara katılacak olan bu dev büyüklüğü hem bilmek, hem de bugünden itibaren gerek sulama yöntemleri gerekse ürün deseni, gerekse de artı değer üretecek bu perspektifte tarıma dayalı sanayi projelerimizi çalışmak, konuşmak ve şüphesiz bu buluşmalarda olduğu gibi karşılıklı paylaşmak zorundayız. Çünkü suyun gelmesi şüphesiz bir büyük zenginlik olmakla birlikte, bunu daha fazlaya taşımak, bilim alanında üretilen ürünü ve değeri çoğaltmak, artı değere sanayiye buluşturmak bize düşen en önemli sorumluluk ve görev olacaktır.

 

 

 

Hayvan varlığı açısından da Diyarbakır’a ait bazı bilgileri paylaşmak istiyorum. Belki az bilinen ama artık bilinmesi gereken bir gerçek, Türkiye'de ipek böceği üretimi açısından Diyarbakır’ımız 1. sıradadır. Diyarbakır’da öne çıkması gereken, bizim için çok önemli bir üretim olanağı olan İpek böceğinde 45.000 ton üretimi gerçekleştiren ve Bu üretimde de Türkiye'nin yaklaşık %45' İpek böceğini tek başına üreten bir kentiz. Şüphesiz süt üretiminde yıllık 400 bin ton üretimimiz, hayvan varlığı açısından yine öne çıkması gerektiğine inandığımız yaklaşık 12-13 yılda çok büyük bir hamleyle öne çıkarttığımız manda sayısında Türkiye 2. si ve sığır noktasında da ortalama Türkiye 5. si, büyük hayvan varlığına sahip bir iliz. Küçükbaş hayvan varlığında koyun sayısında Türkiye 5. Si, keçide de Türkiye 7. si bir kentiz. Görüldüğü gibi aslında bütün bu üretim bazlarında gerekli bitkisel gerek hayvansal üretimde, gerek sayısal çokluklarda, gerekse niteliksel ürün boyutunda Diyarbakır Türk tarımının bitkisel ve hayvansal olarak üretimini belirleyen, yönlendiren ve şüphesiz Türkiye'yi besleyen bir büyükşehir. Ama biraz önce Silvan Projesinde bahsettiğim gibi sulanabilir alan ve varlığımızın, mevcudun üzerine 235 bin dekarın daha katılması toplamda Diyarbakır’da 300 bin kişiye yeni iş ve istihdamın sağlanması, ve Diyarbakır’ın uluslararası alanda dünya çapında bir tarımsal üretim merkezi olacağı gerçeğini bugünden çok açık bir şekilde ortaya koyuyor. Şimdi bize düşen bütün paydaşlarımızla üretici birliklerinin değerli başkanları, ziraat odalarımızın değerli başkanları, gerek üniversitemiz gerekse meslek odalarımız, kamu kurum ve kuruluşlarımızda çiftçimize doğruyu, sürdürebilir olanı, en fazla gelir ve kazanç sağlayan üretim boyutunu ortaya koymak olacaktır. Devam eden bir dizi yatırımlar, süregelen projeler ve bizim sağladığımız destekler, aslında bugüne kadar bu konuda çok ciddi bir mesafenin de kat edildiğini gösteriyor. 2003 ve 2017 yılları arasında toplam olarak tarımsal destekler de Diyarbakır'da çiftçimize 3.8 milyar Türk liralık bir kaynak ve destek aktarılmıştır. Bu gerçekte Diyarbakır’ın biraz önce ifade ettiğim göstergelerdeki büyük dönüşümünü sağlayan, hamdolsun çiftçimize kazanç, gelir ve bereket olarak dönen bir büyük kazanımın çok önemli hazırlayıcısı bir kaynak olmuştur. Tabi devam eden projeler de özellikle çiftinin desteklendiği ve bu anlamda kurumsal olarak bizim katkı koyduğumuz kırsal kalkınma yatırım destekleri gibi bu noktada yine Tarım Bakanlığı üzerinden giden kooperatif desteklerimiz Genç Çiftçi Projemiz gibi desteklerimizde devam etmektedir. Şüphesiz bu noktada özellikle arazi veriminin artırılması ve ölçek ekonomisinin üretiminin verimli sürdürülmesi noktasında Diyarbakır'da yürütülen arazi toplulaştırma çalışmalarımız da çok önemsediğimiz bir başlığımız ve çalışma alanımızdır. Bu noktada halihazırda 38 proje perspektifinde 165.000 insanımızı,  yaşayan vatandaşımızı doğrudan etkileyen perspektifte 602 bin hektar alanda arazi toplulaştırması tamamlandı. 47000 daralanda devam ediyor ve devam edecek bunu tarımda ve rekabet adına, ölçek ekonomisi adına, çok önemsiyoruz. Sadece bir araziyi bütün diye elde etmek değil biliyorsunuz bu projelerde tapulaştırma yaptığımız her yerleşim biriminde yol, altyapı, atık su giderleri, ortak üretim tesisleri gibi konularada katkı sağlıyoruz. Yine GAP ve lokat projeleri gibi destek verilen Diyarbakır, Batman, Siirt Kalkınma Projesi ve tarımsal kırsal kalkınmayı destekleme perspektifli projelerde de sezon olarak açıklanan projelerimiz devam ediyor.

 

 

 

 

“Allah’ın bahşettiği zenginlikleri insanımız, ilimiz ve ülkemiz için kullanmamız temel bir hedefimiz olacaktır.”

 

Biliyorsunuz basın mensuplarımız sizlerle birlikte Diyarbakır Organize Besi Bölgemizi de ziyarete etmiştik. Orada da ifade ettim, hayvan varlığımızın kültüre dönüşmesi, kültür hayvancılığının besi ya da süt perspektifinde yapılırken maliyetlerinin en aza inmesi, böylesi organize modellemelerin öne çıkmasına bağlı. Çünkü giderlerin azaltılması, rekabetin artırılması ve ast olan bunun altını bir kez daha çiziyorum, elde edilen ürün artı değere dönüştürülmesi, yani sütün bir endüstriyel girdi olarak gıda sanayinde kullanılması için sadece karkas olarak değil işlenmiş et ürünlerine dönüşerek Diyarbakır merkezli olarak gıda sanayine konu olması şüphesiz önümüzdeki dönemin bizim hayvancılık adına taşıyacağımız ve çalışacağımız hedefleri arasında yer alıyor. Özellikle yeni dönemde istihdam adına da tarım sektörünü çok önemsediğimiz belirtmek istiyorum. İstihdama dönük projeler de kırsal ve tarımsal üretim projelerinin çok önemli bir yer tuttuğunu da belirtmek istiyorum. Bu noktadan devam eden çalışmalarımız da hem istihdama dayalı hem de insanımızı doğduğu ve kendisine ait olan alanlarda yaşayıp doyduğu bir prosesin içerisinde tutmamız bu perspektifte kullanılabilir bütün Allah’ın bahşettiği zenginlikleri insanımız, ilimiz ve ülkemiz için kullanmamız temel bir hedefimiz olacaktır. Bu noktadan akıl kullanarak bilimin ışığında ve verimli ve ekonomik yöntemlerle iyi tarım uygulamalarıyla önümüzdeki dönemde, sulama dahil temel bütün alanlarda işbirliği, güç birliği ve en önemlisi gönül birliği içerisinde bu meseleye yaklaşacağız. İnşallah bugünden ileriye bu toplantı perspektif ve devamında yaptığımız bütün çalışmalar insanımız, çiftçimiz ve üretimimiz için hayırlı olur. Bizim amacımız budur. Niyet iyi olursa akıbette hayır olur inşallah. Ben katkı ve katılımlarınız için hepinize çok teşekkür ediyorum. Bu toplantımızın hayırlı olmasını diliyor, bu duygu ve düşüncelerle hepinize sevgi ve saygılarımı sunuyorum.” dedi

 

 

İlimiz tarım sektörünün değerlendirilmesi amacıyla yapılan toplantıda, planlanan projeler,  devam eden çalışmalar ve yapılması planlanan projeler hakkında karşılıklı görüş alışverişinde bulunuldu.